Blog  

 
Markthal of Foodplaza Rotterdam?
25 januari 2017

Vandaag lees ik in Retailnews dat de leegstand in de Rotterdamse markthal nog nooit zo hoog is geweest. Het verbaast me niets. Ruim een maand geleden was ik er ook maar het liep tegen de Kerst, dus alles was vrolijk versierd en dan lijkt leegstand altijd wat minder zwaar. Maar, het is niet zozeer de leegstand die me bij mijn laatste bezoek vooral is bijgebleven. Het is iets anders namelijk de afwezigheid van interactie tussen hal en markt. Het was die zaterdag zowel druk in de hal als buiten op de markt, maar de bezoekers van beide plekken mengden zich niet.

FullSizeRender-44

Misschien is het wel vooringenomen beeld-denken dat een markthal altijd iets rafeligs moet hebben. Maar ik mis die aspecten wel in de Rotterdamse markthal. Het is een prachtig gebouw maar o zo glad afgewerkt. Kun je hier wel de sfeer van een ‘echte’ markthal oproepen? Vorige maand viel me de gestage stroom bezoekers op die de markthal in- en uitliepen zonder daarbij de markt aan te doen. Ik heb er een tijdje naar staan te kijken en vond het bijna fascinerend om te zien hoe een markthal en een markt naast elkaar op een plein functioneren, maar niet samen optrekken. Dat is een veeg teken voor de toekomst.

IMG_7176

De markthal Rotterdam creëert een soort Disney effect: je krijgt de illusie van een markthal, maar ondertussen is alles gepolijst en strak geregeld en verblijf je in een soort Bijenkorf veiligheid. Dat is niet wat ik zoek en ik denk ook niet dat een gemiddelde marktbezoeker dat effect zoekt. Om het contrast aan te scherpen ben ik die zaterdag ook naar de Fenix Food Factory op Katendrecht gegaan. En dat voelde wél goed. Het is er rafelig, rommelig en met prettige eigenwijze creaties aangekleed. Zo’n plek waar het jonge en het creatieve volk graag komt, dat een Berlijns gevoel opwekt en tegelijkertijd ook wel een beetje überhip is. Maar het verschil is wel dat het heel eerlijk voelde. Juist omdat het er niet zo gladjes is, mensen er hun ondernemersdroom verwezenlijken en het een spontaan gegroeid initiatief is dat meebeweegt met het gebied eromheen.

FullSizeRender-45

Fenix Food Factory, Katendrecht

Het marktplein is altijd van iedereen geweest. Misschien is het pijnlijke wel dat de markthal Rotterdam maar een beperkt deel van de samenleving weet te binden en dat markt en hal – alhoewel naast elkaar gelegen – elkaar niet weten te versterken. Ik kan me niet anders voorstellen dan dat de gemeente daarop wel heeft gehoopt toen ze toestemming gaven voor de ontwikkeling van deze plek. Misschien is het ook wel het gebruik van het woord markthal dat te hoog gespannen verwachtingen wekt. Een traditionele markthal werkt als smeerolie voor de buurt. Het is een plek waar iedereen uit de buurt in de ochtend samenstroomt, nieuwtjes uitwisselt en een klein hapje eet en met tassen vol verse producten weer naar huis teruggaat. Stel, ze hadden het Foodhal Rotterdam genoemd, dan waren de verwachtingen van meet af aan anders geweest en had niemand gek opgekeken dat hier een soort luxe foodplaza zou zijn ontstaan. Want, eigenlijk is het nou net dat wat deze markthal met een groot aandeel horeca wel is.




Er zijn nog geen reacties



Recente blogs op de site van Ruhrfrau NL
12 januari 2017

Wapperende engelenvleugels en na-oorlogse kunst in Witten

Als we het Duitsland van vlak over de grens niet kennen, gaan we er dan wel werken?

Tentoonstelling maakt leegstand in Herten pijnlijk zichtbaar

Hier stond de wieg van het Ruhrgebied

Grootse kunst verstopt onder de grond in Bochum

Song Dong ervaren in de Kunsthalle in Düsseldorf

De Ruhrpott Derby: hoe voetbal is geworteld in het Ruhr-DNA

Hoe Duitsland de ‘Tag der Deutschen Einheit’ viert

Acht steden Chinese kunst in het Ruhrgebied




Er zijn nog geen reacties



Op naar Lodz: Manufaktura
22 november 2015

Bestemming Lodz, de grote onbekende. Ruim 700.000 inwoners, derde stad van Polen en toch gaat niemand er naar toe. Tenzij je er woont, werkt of vrienden wilt bezoeken. Of als je – zoals mij is overkomen – wordt verleid te gaan door iemand die al jaren zijn hart aan Lodz heeft verpand. De stad zal vooralsnog niet in de toeristen top 10 lijstjes van Polen verschijnen, daarvoor is de ontstaansgeschiedenis te jong en het Disney gehalte te laag. En zolang reisgidsen vooral sterren uitdelen voor kastelen, kerken en middeleeuwse centra, zal Lodz ook niet hoog in de ranking komen. Dat is jammer, want Lodz heeft juist heel veel te bieden. Deel 1 van een serie over het prachtige maar onbekende Lodz.

 

 

De opgang en ondergang van de textielindustrie, de sovjet overheersing en heel veel creatief DNA heeft de stad gevormd. De stad is één groot driedimensionaal decor en tegelijkertijd levensecht. Het is niet voor niets dat de grootste Poolse regisseurs juist uit deze stad komen. Je voelt de vibraties van wat is geweest, maar ook dat hier iets staat te gebeuren. Een kleine week heb ik rondgedwaald in Lodz en ik kon er maar niet genoeg van krijgen. Noem het maar liefde op het eerste gezicht. En ook herkenning. Een parallelle identiteit. De fabrieken van Lodz stonden ook in het Twente van mijn jeugd. Sommige van mijn oudere familieleden hebben hun jonge jaren nog in de textielfabriek doorgebracht.

De stedelijke opbouw van Lodz is een geheel andere dan de rest van Polen en Lodz is als stad pas gaan groeien na 1830 (met 13.000 inwoners toentertijd een kleine onbetekenend stadje). Lodz werd dankzij een gunstige ligging aan het water door de autoriteiten aangewezen als vestigingslocatie voor de textielindustrie en een halve eeuw later was Lodz een van de grootste textielsteden van Europa. Het frappante is dat je van het water niets meer ziet, de stad is er overheen gebouwd. Investeerders, arbeiders, gelukszoekers, kunstenaarsvolk dat voor de textielbaronnen aan de slag ging, van alle kanten stroomden ze toe. Lodz was het nieuwe beloofde land. De stad groeide in een mum van tijd door naar ruim 500.000 inwoners in 1900.

 

 

Bijzonder is ook, al dwaal je er dagen rond, je niet in het oude centrum van het Lodz van 1830 geraakt. Niemand heeft het er ook over. Vrienden in Lodz brengen je naar hele andere plekken. Het gedeelte wat sinds de opkomst van de textielindustrie wordt gevoeld als het centrum van de stad, is naast het oude Lodz gebouwd volgens een gritsysteem. De straat waar alles om draait in dit gebied is de Piotrkowska, met een lengte van vier kilometer de langste winkelstraat van Polen. Alleen al om dit langgerekte centrum lijkt de stad in het niets op andere steden in Polen. Verwacht in Lodz geen traditioneel marktplein met zacht geel, rood en groen geverfde huizen.

 

 

Lodz is de armste stad van Polen en Lodz is rauw. Elk gebouw in de binnenstad is bekladderd met graffiti. Maar ook overal streetart van hele bekende makers. Negentiende-eeuwse jugendstil architectuur en Oostblokarchitectuur wisselen elkaar af. De verf bladdert van de gebouwen en grijs is de overheersende kleur. Toch voel je ook de nieuwe tijd. Het gaat goed met de economie van Polen en Lodz groeit mee. Op veel plekken wordt gebouwd en nieuwe industrie weet de weg naar Lodz te vinden. Overal zijn jonge mensen en de stad laat in een aantal (licht, film, foto, design en jazz) festivals van bijzonder hoog niveau haar creativiteit zien. De uitgaanscultuur van Lodz doet me een beetje denken aan Berlijn. Met dat verschil dat toeristen de weg naar Berlijn weten te vinden en dat Lodz nog een groot bewaard geheim is.

 

 

Het meest typerend voor Lodz zijn de voormalige fabriekscomplexen. De hele stad staat er vol mee, lukraak, alsof ze er willekeurig zijn uitgestrooid. Een deel van de complexen, dicht tegen het centrum aangelegen heeft een nieuwe bestemming gekregen, de iets verder gelegen complexen wachten nog op nieuwe eigenaren met geld en lef. De natuur heeft er vrij spel en de villa’s van de voormalige textielbaronnen brokkelen er steeds verder af. De bij de fabrieken gelegen arbeiderswijken zou je ook zo op de monumentenlijst kunnen zetten. Sommige delen leveren een bizar contrast op. De opgeknapte delen met een diep warme oranje kleur en strakke gevels, de vervallen delen beroet, bestoft en in vervallen staat. De stad heeft de val van de textielindustrie nog niet verwerkt.

 

 

Maar Lodz veert terug. De wederopstanding van Lodz is 10 jaar geleden gestart met de opening van Manufaktura. Een vervallen textielcomplex met een oppervlakte van 27 hectare werd met heel veel liefde voor detail, herbestemd tot een grootschalig winkel en leisure centrum. Waar veel steden in vergelijkbare situaties kiezen voor grootschalige anonieme nieuwbouw, koos Lodz ervoor haar industrieel erfgoed in te zetten. Bijna niemand geloofde erin en stiekem was er ook hoop. Creatieve pioniers staken de hoofden bij elkaar, een Franse partij durfde te investeren en ineens verscheen in het grijze en rafelige Lodz ten noorden van de Piotrkowska een prachtig nieuw centrum, passend bij het eigen DNA. Herkenning en erkenning door de eigen bevolking. Waar de Westergasfabriek in Amsterdam en het UNESCO erfgoed van de Zeche Zollverein in Essen bovenal het domein werd van de culturele elite, werd Manufaktura van iedereen.

Foto’s van boven naar beneden: Manufaktura, Winkelstraat Piotrkowska, Centrum Lodz, Streetart ROA, Leegstaand fabriekscomplex in Ksiezy Mlyn

Off Piotrkowska, uitgaanscentrum

Herbestemd complex in Ksiezy Mlyn (lofts en leisure)

Voormalige arbeiderswijk tegenover hotel Andels, Manufaktura

Hotel Andels, met zwembad op dak, Manufaktura

Manufaktura, kunstcentrum




Er zijn nog geen reacties