Blog  

 
De toekomst van de bibliotheek
26 februari 2013

 

Wie er een beetje op let komt overal in het nieuws ‘slecht weer berichten’ tegen over de bibliotheek. In de jaren 70 van de vorige eeuw werd het bibliotheeklandschap in Nederland voltooid. Nagenoeg elk dorp kreeg zijn eigen vestiging. Anno 2013 en inmiddels anderhalf generatie verder in de tijd, zijn bibliotheken in kleine dorpen veelal weer gesloten. In de komende 2 jaar krijgt volgens een studie van het SIOB meer dan 80% van de bibliotheken met bezuinigingen te maken.

Het was ook wel een beetje een luxe, dat bijna iedereen in de directe woonomgeving toegang had tot een bibliotheek. Maar daar staat tegenover dat we in die jaren ook nog geen internet hadden. Voor een beetje kennis was je ook afhankelijk van de bibliotheek.

Gemeentelijke bezuinigingen, digitalisering van de samenleving en vergrijzing van het ledenbestand zijn de huidige boosdoeners. Ondertussen heeft de bibliotheek ook nog een stoffig imago gekregen.

 

 

Vandaag kopte de krant dat de bieb commercieel gaat worden. In de gemeente Waterland wordt het beheer van de Bibliotheek uitbesteed aan Karmac Bibliotheek Service. Maar hoezo commercieel? De nieuwe uitbater krijgt van de gemeente jaarlijks 180.000 euro voor beheer en boekenuitleen.

Dat de traditionele bibliotheek als uitleenplaats voor boeken, tijdschriften en geluidsdragers zijn langste tijd heeft gehad, dat is duidelijk. De doorontwikkeling naar een digitale bibliotheek waar je op elk moment en vanaf elke plek kan inloggen om (digitale) werken te lenen, ligt voor de hand. Maar willen we ook zo ver gaan dat we de bibliotheek als fysieke ontmoetings- en verzamelplaats van kennis willen afschaffen? Ik denk het niet.

Vorige week stond in de Atlantic Cities een pleidooi voor de bibliotheek annex start-up incubator. In de staat Arizona wordt de komende maanden een pilot gestart. In Nederland schieten flexplekken en co-working places tegenwoordig ook als paddestoelen uit de grond. Iedereen die een beetje ruimte overheeft – en wie heeft dat niet door de crisis – overweegt de leegstaande ruimte te verhuren als flexibele werkruimte.

 

 

Maar flexibele werkruimte zonder de juiste voorzieningen schiet het doel voorbij. Ondernemers kiezen juist voor een flex werkplek om de bijbehorende voorzieningen en het contact ter plekke met de andere flex-werkers. Gelukkig heeft op dit punt de bibliotheek daadwerkelijk iets te bieden. Wifi, computers, voldoende werkruimte en een prachtige kranten en tijdschriften hoek. Als dan ook specifiek naslagwerk voor ondernemers,  denk daarbij aan materiaal van de Kamer van Koophandel, de belastingdienst en innovatieadviseurs zoals Syntens en Agentschap.NL voorhanden zou zijn, begint een samenwerking tussen een incubator en een bibliotheek behoorlijk interessant te worden.

Wat dan wellicht nog ontbreekt is goede catering en een prachtige plek om te relaxen. Het gaat om sfeer. Ook op de werkplek. Goede catering hoeft overigens niet duur te zijn. Wat dat betreft valt er misschien nog veel te leren van de engelse musea. Die zijn veelal gratis, wat al erg interessant is, maar ze trekken in Londen ook nog massa’s mensen.

In de Londense City loopt het kantoorpersoneel in de pauze en na het werk regelmatig een museum binnen om een snufje kunst mee te pakken, een hapje te eten en te genieten van de ambiance. Deze aangename drukte van werkenden, omwonenden en toeristen maken de Londense musea tot aangename publieke verblijfsplekken. Bibliotheken zouden wat dat betreft ook veel meer als centrale plek ontmoeting en verblijfsplek in de binnenstad kunnen dienen. Het juk van het fort van stilte en studie moet dan wel grotendeels worden afgegooid en er zal ruime sfeervolle publieke verblijfsruimte moeten worden toegevoegd om een nieuw publiek te bereiken en te verbinden.

 




Er zijn nog geen reacties
De stille opmars van het Fablab en de 3D printer
20 februari 2013

Vandaag staat er een twee pagina’s groot artikel in het NRC over 3D printers: ‘3D printers, de knutselaars creëren een eigen industrie’. De link is niet digitaal beschikbaar, liefhebbers zullen de krant moeten kopen of deze in de bibliotheek er op moeten naslaan.

Mijn eerste kennismaking met een 3D printer dateert al weer van een aantal jaren geleden. De printer stond opgesteld in de van Nelle Fabriek in Rotterdam. Onze gastheer van die dag sprak trots en vol eerbied over het apparaat, maar ook over de fijngevoeligheid en de aanschafprijs. We bleven allemaal op gepaste afstand staan, bang dat we waren dat een kleine beweging van een van ons het peperdure apparaat schade zou berokkenen.

Tegenwoordig kun je al voor een slordige duizend euro een eenvoudige 3D printer aanschaffen. Nederland heeft het begrip Fablab en 3D printing heel snel geadopteerd. De Fablab beweging is wereldwijd, opgestart vanuit het MIT. In een Fablab kunnen gebruikers aan de slag met o.a 3D printers, vinyl- en lasersnijders. Opvallend zijn het grote aantal early adopters in Nederland. Kijk maar eens naar het kaartje waarop de wereldwijde verspreiding van Fablabs staat aangegeven. Het is een grote kluwen van hits in noord west Europa en als je inzoomt blijkt Nederland met name voor die kluwen verantwoordelijk te zijn.

 

Aanvoer voor de 3D printer, nu nog draad straks een 3D geprint product

Gebruikers van Fablabs delen de ontwerpen en bijbehorende software on-line. Auteursrechten en patenten zijn daarbij niet meer relevant. We hebben het hier feitelijk over crowdsourcing. De opmars naar een nieuwe maatschappij waarin we door te delen gezamenlijk groeien en er als samenleving op vooruitgaan. Maar voordat de lezer op het verkeerde been wordt gezet: naast de wereldwijde FabLab beweging zijn er inmiddels ook tal van labs waar 3D printing mogelijk is zonder dat de ontwerpen on line worden gedeeld.

In het najaar van 2011 hebben we in Zwolle met behulp van een subsidie van de provincie Overijssel en de gemeente voor de duur van twee weken een mobiel FabLab naar Zwolle kunnen halen. Eerst was er een soort van aarzeling, wat is dat? Wat kan je ermee? Is dat leuk? Ja een Fablab is leuk. Het prikkelt de fantasie. Het zet aan tot ontwerpen en creëren. Het maakt de gebruiker tot producent en consument tegelijkertijd. Toen de eerste vragen waren beantwoord liep het storm. We konden elke dag een workshop met een groep ondernemers, kunstenaars of studenten inboeken. Niet dat 3D printing in Zwolle in 2011 geheel en al onbekend was.  3D printers stonden al in de werkplaatsen van de onderwijsinstellingen en in diezelfde periode werd ook in het Polymer Science Parc Zwolle (PSP) een 3D lab ingericht. De onbekendheid met dergelijke producten was echter net als in de rest van Nederland nog groot. Inmiddels neemt de bekendheid toe. Zo ook in Zwolle. Het 3D lab in het PSP wordt steeds vaker bezocht en binnenkort zal ook een klein Fablab conform de uitgangspunten van de wereldwijde Fablab beweging in de creatieve broedplaats R10 worden gerealiseerd.

3D printer en producten uit het 3D lab in het Polymer Science Parc

De gevolgen van 3D printing worden onderschat. Te vaak nog wordt 3D printing geassocieerd met de creatieve sector. Dat het een speeltje voor kunstenaars en ontwerpers zou zijn. Dat is een vergissing. Het klopt dat het met name kunstenaars en ontwerpers zijn die als eerste de voordelen van het 3D printen onderkennen, maar ook de overige sectoren zijn zich steeds meer bewust van de ongekende mogelijkheden die 3D printing gaat bieden. Neem de zorgsector, wat te denken van een op maat geprinte prothese?

Denk nog een stukje verder en is er zelfs sprake van een omwenteling in de productieketen. De kopieermachine heeft het carbon en de schrijver overbodig gemaakt. De computer de secretaresse. Nu nog worden de producten die we kopen voor ons ontworpen en soms via vrij agressieve marketing door onze strot geduwd. Straks zijn we zelf aan zet. De 3D printer zal in elk huishouden staan. We ontwerpen de vorm die we willen, recyclen desgewenst oud materiaal, gooien het in de aanvoer naar de printer en printen het nieuwe product uit. Producenten van diverse gebruiksartikelen en de detailhandel doen er verstandig aan zich de stille opmars van 3D printing te realiseren. Feitelijk gaan 3D printing en het huidige tijdsbestel volledig hand in hand, we schakelen een deel van de productiekolom uit en trekken de regie weer naar ons zelf toe.

 



  1. 3d 4every1 says:

    Wat leuk om te lezen, ik had de foto’s van onze 3d modellen nog helemaal niet gezien. Sinds januari zijn wij (www.3d4every1.nl) helemaal gevestigd op het Polymer Science Park.

  2. Jan Taco te Gussinklo says:

    Mooie publicatie. Zoals je weet (website) ben ik al in een vroege fase overtuigd geraakt van de potenties van de 3D printer. Zeker ook voor de toepassing van geheel nieuwe materialen en doelen. Al gelezen van het plan rond 3D oor?

    dutchbuttonworks.com/2012/12/een-oor-aannaaien/

Tijdelijke wandwinkel TEMP. strijkt neer in coffee united Zwolle
15 februari 2013

Beleven en ervaren. Daar draait het steeds meer om in de binnenstad. De consument wil gemak en vermaak. Geen goedkoop vermaak, maar elegantie met een snufje high tech. Of helemaal back to the basics: lokale of unieke producten die kleinschalig worden aangeboden.

De leegstand rukt op, ook in de binnenstad. In een vandaag verschenen rapport van de ABN Amro wordt voorspeld dat de leegstand in 2020 zal zijn opgelopen tot 14% en dat ook de binnenstad daaraan niet zal ontsnappen. De onderzoekers van het rapport noemen de voorspelling nog aan de voorzichtige kant, met andere woorden, het percentage zal wel eens veel hoger kunnen komen te liggen.

Om te overleven zal de binnenstad en daarmee de detailhandel maar ook de horeca zich zelf opnieuw moeten gaan uitvinden. De gemeente is overigens ook aan zet. Op een aantal locaties zal tijdelijk herbestemmen of wonen weer mogelijk moeten worden gemaakt.

 

 

Nieuwe retailconcepten zullen steeds meer gangbaarder worden. Wat te denken van een fietsenzaak annex koffiebar. Je band wordt geplakt terwijl je zelf van een kopje koffie en een broodje geniet. Waarom niet? Of een  supermarkt waar in het bijzonder ouderen welkom zijn, gewoon door bepaalde producten op pakhoogte te plaatsen en vergrootglazen aan de winkelwagen te hangen. In Berlijn wordt er al positief mee geëxperimenteerd.

Of nog zo’n prachtige combinatie: Vandaag was ik te gast in coffee united bij de opening van de tijdelijke wandwinkel TEMP:  Een reizende wandkast van pakweg 7 meter lang en 1.5 meter hoog, een initiatief van Bart Jansen en Fabriekfanatiek. De wandwinkel is de komende drie maanden te gast bij coffee united en zal vervolgens verhuizen naar een andere horecagelegenheid in de binnenstad van Zwolle. Met in de wandwinkel prachtige en zeer betaalbare kunstobjecten vervaardigt door kunstenaars uit Zwolle. We hebben het hier feitelijk over een reizende pop up  in een langgerekte wandkast. Een prachtig concept met alleen maar winnaars. De site van TEMP. wordt nog gelanceerd, maar social media doet nu al haar werk. De eerste Facebook berichten worden al enthousiast rondgestuurd en de eerste producten zijn reeds verkocht.




Er zijn nog geen reacties